Performatyka przekładu: spotkanie z Delphine Grass

Zachęta | sala kinowa (wejście od ul. Burschego, schodami w dół)
wstęp wolny

17

 

wydarzenie w języku angielskim fonicznym i Polskim Języku Migowym
tłumaczenie na PJM – prosimy o zgłoszenie zapotrzebowania na adres: najpóźniej na tydzień przed wydarzeniem

Instalacja Języki z wody Bogny Burskiej i Daniela Kotowskiego jest prezentowana w Pawilonie Polskim na 61. Międzynarodowej Wystawie Sztuki w Wenecji do 22 listopada. Z myślą o przybliżeniu projektu polskiej publiczności zapraszamy jesienią na cykl spotkań w Warszawie.

Podczas spotkania z Delphine Grass porozmawiamy o przekładzie i jego pozornej neutralności. Przekład nie jest bowiem prostym przenoszeniem znaczeń – zawsze współtworzy różnice między językami, kulturami i światami, tym samym może zarówno wzmacniać istniejące hierarchie, jak i otwierać przestrzeń dla nowych wspólnot. Źródłem fonocentryzmu naszej kultury jest przekonanie, że ludzka mowa foniczna jest podstawowym lub najwyższym wzorem komunikacji, co historycznie doprowadziło do marginalizacji zarówno języków migowych, jak i komunikacji zwierząt. Interesujące wydaje się więc nie tyle poszukiwanie prostych odpowiedników – na przykład pytanie o to, czy zwierzęta mają język analogiczny do ludzkiego – ale myślenie o tym, jak możemy poszerzyć własne rozumienie języka i dopuścić do niego sposoby komunikowania się innych, w tym innych gatunków, tak aby mogły one rozszczelnić nasze schematy poznania.

Języki z wody to projekt, w którym społeczny Chór w Ruchu, tworzony przez osoby słyszące i Głuche, wykonuje interpretacje kodów komunikacyjnych i pieśni wielorybów jednocześnie w językach fonicznym angielskim i międzynarodowym migowym (IS), budując wizualno-przestrzenno-dźwiękowe fantazje na temat ich możliwych tłumaczeń. Poruszając się między językami ludzkimi i pozaludzkimi, fonicznymi i wizualnymi, Języki z wody wytwarzają przestrzeń „pomiędzy”, są z natury płynne. Próby przekładu stają się tu aktem performatywnym, narzędziem wyobraźni, pozwalającym kwestionować antropocentryczną perspektywę i zachęcającym do zmiany naszych sposobów myślenia o komunikacji..

Spotkanie poprowadzi Jolanta Woszczenko, jedna z kuratorek Języków z wody.


Więcej o rozmówczyniach:

Delphine Grass – starsza wykładowczyni literatury francuskiej i porównawczej na Lancaster University, gdzie pełni funkcję głównej badaczki w projekcie Animals in Translation. AI, Ethics and the Future of Interspecies Dialogue, finansowanym przez AHRC/BRAID. Jej badania koncentrują się na przecięciach praktyk twórczo-krytycznych w tłumaczeniu, humanistyce środowiskowej oraz mediach cyfrowych. Do jej ostatnich publikacji należą: Translation as Creative-Critical Practice oraz Unending Translation. Creative-Critical Experiments in Translation and Life Writing (w druku). Jest wielojęzyczną poetką i tłumaczką.

Jolanta Woszczenko – współkuratorka wystawy Języki z wody. Kuratorka sztuki współczesnej, od 2008 roku związana z Gdańskim Centrum Sztuki Współczesnej. Interesuje się eksperymentalnymi formami filmowymi i wideo, a także procesami komunikacji, zarówno pomiędzy twórcą a odbiorcą, jak i między różnymi mediami i dyscyplinami sztuki.


Więcej o Językach z wody: https://labiennale.art.pl/en/wystawy/jezyki-z-wody/

Tekst Delphine Grass pt. Wytwarzanie wspólnego świata. Języki z wody i radykalna sztuka międzygatunkowego przekładu znajdziesz w publikacji towarzyszącej wystawie Języki z wody.


Organizatorką Pawilonu Polskiego na Biennale w Wenecji jest Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki.

Program wydarzeń towarzyszących wystawie Języki z wody został sfinansowany przez Fundację PKO Banku Polskiego.

udział Polski w 61. Międzynarodowej Wystawie Sztuki - La Biennale di Venezia finansuje Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej:
ministerstwo długie

mecenas Pawilonu Polskiego:
orlen

partner główny wystawy:
Polska Fundacja NarodowaPKO FundacjaIAM

partnerzy wystawy:
dela artGdańskie Centrum Sztuki WspółczesnejInstytut Różnorodności Językowej RzeczpospolitejAkademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w WarszawieFundacja Perlage Arte

wspierający:
Instytut Polski w Rzymietowarzystwo

patroni medialni:
polskie radiotvp kulturaPolska Agencja Prasowavogue

Nadchodzące wydarzenia
wszystkie
  • 30.10 – 30.11.2026
    12. EDYCJA KONKURSU ±∞ZACHĘTA MAGISTERSKA DOKTORANCKA
    FUNDACJA GESSEL DLA ZACHĘTY – NARODOWEJ GALERII SZTUKI
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • 14.11 – 15.11.2026
    Cykl warsztatów choreograficznych dla młodzieży inspirowanych instalacją "Języki z wody"
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • 14.11 (SOB) 13:00
    Sztuka dostępna
    Oprowadzanie z audiodeskrypcją na żywo na wystawie Alina Szapocznikow / Nairy Baghramian
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • 14.11 (SOB) 16:00
    Zachęta miga!
    Oprowadzanie w PJM na wystawie Alina Szapocznikow / Nairy Baghramian
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • kobieta uprawiająca jogę w barokowym holu
    15.11 (ND) 10:45
    Joga w Zachęcie
    Zachęta | Hol GłównyZachęta | Hol Główny
  • 15.11 (ND) 12:15
    Niedzielne oprowadzania po aktualnych wystawach
    (godz. 12:15 i 14:15)
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • 18.11 (ŚR) 11:00
    MAMY czas dla sztuki
    Spotkanie dla rodziców i osób opiekującymi się małymi dziećmi w wózkach, chustach i nosidełkach
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • 19.11 (CZW) 12:15
    Czwartkowe oprowadzania po aktualnych wystawach
    (godz. 12:15)
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • 19.11 (CZW) 18:00
    „Złapać po za czasem” — autorskie oprowadzania Anny Orbaczewskiej po wystawie Czasorozmycie — rozważania nad obrazem niegdyś zapisanym połączone z prezentacją
    Miejsce Projektów ZachętyMPZ
  • 20.11 (PT) 12:15
    Patrzeć/Zobaczyć
    Oprowadzanie dla dorosłych 60+ po wystawie Alina Szapocznikow / Nairy Baghramian
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • 21.11 (SOB) 10:00
    Pamięć oddechu – warsztaty pracy ze szkłem z Karoliną Mełnicką
    Pracownia artystki, Grochowska 23/31Pracownia artystki, Grochowska 23/31
  • 21.11 – 22.11.2026
    Cykl warsztatów choreograficznych dla młodzieży inspirowanych instalacją "Języki z wody"
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta