Sztuka, praca, emancypacja w PRL
Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki
wstęp wolny, obowiązują apisy do 20.05 pod adresem: seminarium.lekturowe@zacheta.art.pl
02
Rozpoczynamy nowy cykl otwartych seminariów lekturowych poświęconych publikacjom wydanym w PRL na temat pracy kobiet, społecznej funkcji sztuki oraz miejsca praktyk artystycznych w społeczeństwie socjalistycznym. Szczególną uwagę poświęcimy debatom dotyczącym znoszenia hierarchii między „sztukami pięknymi” a praktykami określanymi jako użytkowe, stosowane czy rzemieślnicze.
Seminarium będzie odbywać się raz w miesiącu w formule online. Każde spotkanie zostanie oparte na wspólnej lekturze - książki, rozdziału, katalogu lub tekstu źródłowego - udostępnianej wcześniej uczestniczkom i uczestnikom.
W ramach cyklu chcemy ponownie przyjrzeć się tekstom z okresu PRL poza dominującym antykomunistycznym filtrem, który często prowadził do uproszczeń lub marginalizacji ówczesnych debat. Interesuje nas to, w jaki sposób poruszane w nich kwestie mogą rezonować ze współczesnymi dyskusjami dotyczącymi pracy kobiet, pracy reprodukcyjnej, pracy artystycznej, ekonomii pola sztuki czy instytucjonalnych mechanizmów wartościowania praktyk artystycznych.
Celem seminarium jest osadzenie tych zagadnień w lokalnym kontekście debat toczonych w PRL, zamiast interpretowania ich wyłącznie poprzez późniejsze teorie i odniesienia powstałe w odmiennych kontekstach geopolitycznych.
Seminarium prowadzi Wiktoria Szczupacka.
Wiktoria Szczupacka - historyczka sztuki, pełnomocniczka do spraw naukowych w Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki. Uzyskała stopień doktora w Instytucie Sztuki Polskiej Akademii Nauk, gdzie obroniła rozprawę zatytułowaną Awangarda, kobiety i praca w Warszawie lat siedemdziesiątych XX wieku na przykładzie Galerii Foksal, Związku Polskich Artystów Fotografików oraz Pracowni Działań, Dokumentacji i Upowszechniania. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się na przecięciu zagadnień związanych z pracą, płcią i instytucjami sztuki, a także na okresach i obszarach takich jak lata siedemdziesiąte i dziewięćdziesiąte w Europie Środkowej i Wschodniej. Szczególnie interesuje ją projekt alterglobalistycznej i rewizjonistycznej historii sztuki feministycznej.
Przykładowe lektury:
Aleksander Wallis, Artyści plastycy. Zawód i środowisko (PWN, 1964);
Lidia Nowikowa, Sztuka i praca (Wiedza powszechna, 1981);
Stefania Dzięcielska-Machnikowska, Jolanta Kulpińska, Awans kobiety, (Wydawnictwo Łódzkie, 1966);
Magdalena Sokołowska, Kobieta pracująca: socjomedyczna charakterystyka pracy kobiet, (Wiedza Powszechna, 1963);
„Nasza praca” periodyk Ligi Kobiet (wybrane numery).
Każdy pierwszy wtorek miesiąca 17:00-19:00
Cykl realizowany w ramach stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego:
![]()
