Łukasz Radziszewski. Słońca

Zachęta / sala multimedialna (wejście od ul. Burschego)
wstęp wolny

Odbywający się w Zachęcie w czasie równonocy wiosennej projekt Słońca Łukasza Radziszewskiego to przedpremierowy pokaz instalacji audio-wideo, która będzie prezentowana jesienią tego roku w Galerii Arsenał w Białymstoku. Przez całą dobę widzowie mogą oglądać pracę wideo artysty, której towarzyszy kompozycja dźwiękowa Rafała Ryterskiego.

wideo: Łukasz Radziszewski
dźwięk: Rafał Ryterski
kurator: Piotr Policht
współorganizatorzy projektu: Galeria Arsenał w Białymstoku, Zachęta — Narodowa Galeria Sztuki, Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie, Filmoteka Narodowa — Instytut Audiowizualny, Warszawska Jesień — Międzynarodowy Festiwal Muzyki Współczesnej, Stowarzyszenie Klub Miłośników Zegarów i Zegarków

***

Carbondale w stanie Illinois w USA od miesięcy przygotowywało się na zaćmienie Słońca, które nastąpiło 21 sierpnia zeszłego roku. Na tę okazję przygotowano infrastrukturę turystyczną i zawierzono przychylności sił przyrody, licząc na to, że niebo tego dnia pozostanie bezchmurne. Zniesiono nawet zakaz spożywania alkoholu w miejscach publicznych w nadziei na maksymalne poszerzenie rzeki turystycznych pieniędzy, która popłynęła przez podupadające od czasu ekonomicznego krachu z 2008 roku miasteczko przez moment tak krótki jak astronomiczne zjawisko.

Bo choć gwiazda naszego układu planetarnego dawno już straciła boski status, związane z nią rzadkie zjawiska wywołują masową ekscytację. Jednym przyspieszają puls, innym — przepływ środków na kontach. Nie radzimy sobie ze skutkami zmian klimatycznych, ale oddalone od Ziemi o niemal 150 milionów kilometrów Słońce próbujemy wpleść w logikę kapitału i wydajności tak samo, jak złoża zalegające pod naszymi stopami. Z całkiem niezłym powodzeniem — energia solarna trafia powoli pod strzechy, najpopularniejsza sieć sklepów meblarskich na świecie, czyli Ikea, niedawno wprowadziła do sprzedaży panele słoneczne również w Polsce.

Pozostał jednak ostatni niezdobyty przez neoliberalizm przyczółek, którego strażnikiem również jest Słońce — sen. Zgodnie z analizami Jonathana Crary'ego z książki 24/7. Późny kapitalizm i koniec snu, to właśnie sen zapewnia podwójną higienę umysłową. W sensie dosłownym pozwala ludzkiemu umysłowi na regenerację i przetrawienie zgromadzonych bodźców. W znaczeniu psychospołecznym stanowi jedyną szczelinę, przez którą możemy wymknąć się dyktatowi produkcji i konsumpcji jednocześnie. Choć od czasu wynalezienia elektryczności potrafimy bardziej niż kiedykolwiek kręcić koronkami naszych biologicznych zegarów i wyłamywać się z dobowego rytmu aktywności i odpoczynku, koniec końców to właśnie świt i zmierzch regulują odpowiedzialną zań gospodarkę hormonalną.

Przysłowiowe „wstrzymanie Słońca, ruszenie Ziemi” traktowane jest jako jedno z najdonioślejszych wydarzeń w dziejach kultury i nauki. Co by się jednak stało, gdyby udało się to zrobić dosłownie, a nasza rzeczywistość zaczęłaby przypominać tę zobrazowaną w pracy Łukasza Radziszewskiego? Złota tarcza Słońca wisząca nad horyzontem dotąd kojarzyła się z niewyszukanymi pejzażami, dwie tarcze obok siebie — z podobnie kiczowatymi ilustracjami sci-fi. Ale tak jak wschód Słońca na niektórych kadrach ciężko odróżnić od zachodu, sielankę od koszmaru dzieli cienka granica.

Piotr Policht

Nadchodzące wydarzenia
wszystkie
  • Grafika wydarzenia: Sztuka edukacji. Przestrzeń uważnych relacji
    21.11 – 22.11.2019
    Sztuka edukacji. Przestrzeń uważnych relacji
    Konferencja
    Bytomski Teatr Tańca i Ruchu ROZBARK i Bytomskie Centrum KulturyBytomski Teatr Tańca i Ruchu ROZBARK i Bytomskie Centrum Kultury
  • Grafika wydarzenia: Artyści i dzieci
    21.11 (CZW) 18:00
    Artyści i dzieci
    Oprowadzanie tematyczne po wystawie „Rytuały przejścia. Gry planszowe”
    Miejsce Projektów ZachętyMPZ
  • Grafika wydarzenia: W piątek o piątej. Oprowadzenie tematyczne
    22.11 (PT) 17:00
    W piątek o piątej. Oprowadzenie tematyczne
    Teatr w drodze
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • Grafika wydarzenia: USER X Report. Weronika Wysocka
    22.11 (PT) 18:00
    USER X Report. Weronika Wysocka
    Działania w przestrzeni wirtualnej – finał
    Instagram Zachęty | @galeria_zachetaInstagram Zachęty
  • Grafika wydarzenia: Zachęta miga rodzinnie!
    23.11 (SOB) 16:00
    Zachęta miga rodzinnie!
    Warsztaty rodzinne w polskim języku migowym po wystawie „Zmiana ustawienia”
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • Grafika wydarzenia: Niedzielne oprowadzanie z przewodnikiem
    24.11 (ND) 12:15
    Niedzielne oprowadzanie z przewodnikiem
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • Grafika wydarzenia: Performatywne dzieło sztuki
    24.11 (ND) 12:30
    Performatywne dzieło sztuki
    Warsztaty rodzinne towarzyszące wystawie „Zmiana ustawienia”
    Zachęta – Narodowa Galeria SztukiZachęta
  • Grafika wydarzenia: Strategie upamiętniania niepełnosprawności w przestrzeni publicznej
    25.11 (PN) 18:00
    Strategie upamiętniania niepełnosprawności w przestrzeni publicznej
    Wykład Natalii Pamuły
    Zachęta / sala multimedialna (wejście od ul. Burschego)Zachęta / sala multimedialna (wejście od ul. Burschego)
  • Grafika wydarzenia: Sanatorium pod Klepsydrą
    26.11 (WT) 18:00
    Sanatorium pod Klepsydrą
    Pokaz filmu towarzyszący wystawie „Zmiana ustawienia”
    Zachęta / sala multimedialna (wejście od ul. Burschego)Zachęta / sala multimedialna (wejście od ul. Burschego)
  • Grafika wydarzenia: Nowosielski — sztuka sakralna. Podlasie, Warmia i Mazury, Lublin
    27.11 (ŚR) 18:00
    Nowosielski — sztuka sakralna. Podlasie, Warmia i Mazury, Lublin
    Spotkanie autorskie z dr Krystyną Czerni
    Zachęta / Księgarnia ArtystycznaZachęta / Księgarnia Artystyczna
  • Grafika wydarzenia: Historie wystaw. Nowe perspektywy
    28.11 – 29.11.2019
    Historie wystaw. Nowe perspektywy
    Sympozjum naukowe
    Zachęta / sala multimedialna (wejście od ul. Burschego)Zachęta / sala multimedialna (wejście od ul. Burschego)
  • Grafika wydarzenia: Spotkanie z Witoldem Chmielewskim na wystawie „Zmiana ustawienia”
    28.11 (CZW) 18:00
    Spotkanie z Witoldem Chmielewskim na wystawie „Zmiana ustawienia”
    Zachęta / sale wystawoweZachęta / sale wystawowe